هر یک از مینیسکها (داخلی و خارجی) دارای سه بخش اصلی هستند: شاخ قدامی، تنه و شاخ خلفی. در این مقاله تمرکز بر شاخ خلفی مینیسک و بررسی آسیبها و درمانهای مربوط به آن است.
شاخ خلفی مینیسک چیست؟
شاخ خلفی مینیسک زانو بخش پشتی هر یک از مینیسکهای داخلی و خارجی است که در عمق مفصل، نزدیک رباطهای متقاطع و سطح مفصلی استخوان درشتنی قرار میگیرد. این ناحیه در توزیع فشار و نیروهای واردشده به زانو، کمک به پایداری مفصل و هدایت حرکت طبیعی زانو هنگام خم و صاف شدن نقش دارد. شاخ خلفی، بهویژه در مینیسک داخلی (مدیال)، به دلیل تحمل فشارهای مکانیکی تکرارشونده و نیروهای چرخشی، نسبت به برخی بخشهای دیگر مینیسک بیشتر در معرض آسیب و پارگی قرار میگیرد.

چگونه شاخ خلفی مینیسک آسیب میبیند؟
آسیب به شاخ خلفی مینیسک میتواند به صورت پارگیهای طولی، افقی یا مایل رخ دهد و معمولاً بر اثر حرکات پیچشی ناگهانی، چرخش زانو در حین تحمل وزن یا ضربات مستقیم ایجاد میشود. این نوع آسیبها در میان ورزشکاران، افراد مسن با زانوهای فرسوده یا کسانی که سابقه حرکات پرفشار دارند بیشتر دیده میشود.
علائم شایع پارگی شاخ خلفی مینیسک شامل:
- درد عمیق در پشت زانو
- احساس قفلشدگی یا ناپایداری مفصل
- تورم
- کاهش دامنه حرکتی

تشخیص آسیب شاخ خلفی مینیسک
تشخیص دقیق آسیب شاخ خلفی مینیسک نیازمند معاینه فیزیکی تخصصی و انجام تصویربرداری MRI است. برخلاف برخی آسیبهای سطحی، این نوع پارگیها اغلب در اعماق مفصل رخ میدهند و با عکسبرداری ساده قابل تشخیص نیستند.
درمان آسیب شاخ خلفی مینیسک
روش درمان مختلفی برای آسیب شاخ خلفی مینیسک وجود دارد که در ادامه
درمان محافظهکارانه:
در موارد خفیف و پارگیهای کوچک، درمان شامل:
- استراحت
- کمپرس سرد
- داروهای ضدالتهاب
- فیزیوتراپی تقویتی
درمان جراحی:
در پارگیهای متوسط تا شدید، بهویژه اگر باعث قفلشدگی یا ناپایداری زانو شود، نیاز به مداخله جراحی است. رایجترین روش، آرتروسکوپی مینیسک است که در آن پزشک با استفاده از دوربین و ابزارهای مخصوص از طریق برشهای کوچک به ترمیم یا برداشت بخش آسیبدیده اقدام میکند.
نتیجهگیری
شاخ خلفی مینیسک یکی از حساسترین و پُرکارترین بخشهای مفصل زانوست که در صورت آسیب، میتواند عملکرد کل زانو را مختل کند. تشخیص سریع و درمان مناسب (غیرجراحی یا جراحی) کلید پیشگیری از پیشرفت آسیب و بازگشت به عملکرد طبیعی است. مشاوره با یک متخصص ارتوپدی با تجربه در زمینه جراحیهای مینیسک، اولین گام در مسیر درمان موفق است.