عوارض احتمالی جراحی تعویض مفصل زانو، همانند هر جراحی دیگری میتواند بعد از جراحی گریبان گیر افراد شود. عوارضی که در اکثر افرادی که تعویض مفصل زانو انجام دادهاند دیده میشود سفتی زانوها است.
تعویض مفصل زانو که به آن آرتوپلاستی هم گفته میشود میزان موفقیت بالایی دارد. مشکلات و عوارض تعویض مفصل زانو در کمتر از دو درصد افراد دیده میشود، که با رعایت دستور العملهای پزشکی میتوان از عوارض جراحی تعویض مفصل زانو جلوگیری کرد.
خطرات و عوارض احتمال جراحی تعویض مفصل زانو
از جراحی تعویض مفصل زانو برای درمان مشکلات زانو مثل آسیبهای درون مفصل، التهابات مفصلی و آرتروز استفاده میشود. اما عمل فوق دارای یکسری عوارض و خطراتی است که در اکثر افرادی که جراحی انجام دادند دیده میشود. این عوارضات عبارتند از:
لخته شدن خون
از جدیترین عوارض جراحی تعویض مفصل زانو، لخته شدن خون بعد از جراحی زانو است و زمانی دیده میشود که پلاکت های خون در وریدهای عمقی پا لخته میشوند. علائم لخته خون گرما، قرمزی، تورم و درد در قسمت آسیب دیده است.

✅درد
پس از جراحی و برای مدت زمانی، امکان دارد درد با بیمار همراه باشد. این درد در طول بهبودی احساس خواهد شد و با گذشت زمان کاهش خواهد یافت.
✅تورم و ورم بعد از جراحی
در قسمتهای مختلف جراحی شده، تورم دیده خواهد شد. این علائم به دلیل پاسخ التهابی بدن به عمل جراحی ایجاد میشود و در چند هفته بعد از بهبودی از بین خواهد رفت.
✅محدودیت حرکت
بعد از جراحی اکثر افراد در زمان حرکت به مدت طولانی محدودیت احساس خواهند کرد و فعالیتهای روزمره را به سختی انجام میدهند. اما برای رفع این محدودیت نیاز است تا فیزیوتراپی و تمرینات بازسازی انجام بگیرد.
✅خون ریزی و عفونت
از محدود عوارض جراحی تعویض مفصل زانو، خون ریزی و عفونت است که در برخی موارد نیاز به مراقبتهای پزشکی هست. معمولاً با رعایت موارد بهداشتی و استفاده از آنتی بیوتیکها میتوان عفونت را مدیریت کرد.

پیشگیری از عوارض بعد از جراحی تعویض مفصل زانو
در حالت کلی پزشکان برای اینکه عوارض جراحی تعویض مفصل زانو را کاهش دهند و از آنها پیشگیری کنند دستور العملهای زیر را به بیماران ارائه میدهند.
✅پیشگیری از لخته شدن خون
با رعایت دستور العملهای جراح ارتوپد میتوان خطر لخته شدن خون در چند هفته اول بهبودی را کاهش داد. معمولاً جراح استفاده از داروهای ضد انعقاد خون را در بیمارستان شروع میکند. در صورت مشاهده کردن علائم هشدار دهنده زیر باید فورا با پزشک خود تماس گرفت. علائم هشدار دهنده لخته شدن خون پا عبارت است از:
- افزایش درد ساق پا
- افزایش تورم و التهابات در ساق پا
- افزایش قرمزی ساق پا و بالای آن
✅پیشگیری از عفونت
از علل اصلی عفونت بعد از جراحی تعویض زانو وجود باکتریها است. در طی مراحل دندان پزشکی عفونت دستگاه ادراری و پوستی وارد جریان خون میشود. این باکتریها میتواند به اطراف پا نفوذ کرده و باعث عفونت شوند.
بعد از تعویض زانو قبل از انجام هر عمل دندان پزشکی و جراحی دیگر برای اینکه به باکتریها اجازه ورود به جریان خون داده نشود، باید از آنتی بیوتیکهای پیشگیرانه استفاده کرد. علائم هشدار دهنده عفونت عبارت است از:
- تورم زانو و افزایش قرمزی
- نشت مایع از زخم
- لرز
- تب مداوم بیشتر از دو روز
پیشگیری از زمین خوردن
تا چند هفته اول بعد از جراحی باید مراقب بود تا به سمت پایین سقوط نکرد. زیرا نیاز به جراحی بیشتر خواهد داشت. برای راه رفتن بهتر است از عصا و واکر در چند هفته اول استفاده کرد.

عوارض بلند مدت جراحی تعویض مفصل زانو
تعویض کردن مفصل زانو باعث میشود که عملکرد فیزیکی بهبود یابد و میزان درد کمتر شود. با تمام این تفاسیر حدود بیست درصد از بیماران بعد از عمل جراحی زانو، درد مزمن را گزارش میدهند. از عوارض طولانی مدت تعویض زانو مربوط به استخوان هتروتوپیک است که در کنار ماهیچهها، تاندونها، رباطها و غضروفها ایجاد میشود.
از درمانهای متعددی برای HO مثل داروهای ضد التهابی و فیزیوتراپی استفاده میشود. در صورتیکه ده سال از جراحی تعویض مفصل گذشته باشد در آن صورت احتمال دارد که ایمپلنت لق شده باشد یا برخی دیگر از عوارضات تعویض مفصل را تجربه کرده باشید.
در چنین مواردی نیاز است برای انجام مراقبتهای لازم به پزشک متخصص مراجعه کرد.
چگونه عوارض جراحی تعویض مفصل زانو را به حداقل برسانیم؟
با وجود اینکه برخی از عوارض جراحی تعویض مفصل زانو اجتناب ناپذیر است اما روشهای مختلفی وجود دارد که میتوان آنها را به حداقل رساند. این روشها عبارت است از:
✅رعایت دستور العملهای پزشک
بهتر است دستور العملهای پزشک را مثل استفاده از داروها، مراقبت از زخم و فیزیوتراپی به نحو احسن انجام داد.
✅سبک زندگی سالم
با داشتن تغذیه خوب، انجام ورزشهای منظم، استراحت کافی و برخورداری از یک سبک زندگی سالم میتوان عوارضات جانبی جراحی را به حداقل رساند.
✅ترک سیگار
قبل از انجام جراحی بهتر است برای کاهش میزان عوارض جراحی تعویض مفصل زانو، سیگار را ترک کرد.
✅مدیریت کردن وزن
با رعایت رژیم غذایی و ورزش کردن میتوان وزن خود را مدیریت کرد تا فشار اضافه بر روی زانوهای جایگزین شده وارد نشود.
✅شرکت کردن در قرار مراقبتهای بعدی
بهتر است در ملاقاتهای بعدی با پزشک شرکت کرد تا میزان پیشرفت خود را مدیریت کرد و هر نوع نگرانی را رفع کرد.
چگونه عوارض تعویض زانو را مدیریت کنیم؟
عوارض جراحی تعویض مفصل زانو به شدت و نوع عارضه وابسته است. بسیار مهم است که بعد از جراحی دستور العملهای پزشک را رعایت کرد و با او در ارتباط بود.
در ادامه چندین روش که میتوان از طریق آن عوارضات تعویض مفصل را کنترل کرد عبارت است:
- در صورت نیاز بهتر است که به زانو و بدن استراحت کافی داد. بدین صورت که از یک بالش و کمپرس یخ برای کاهش درد و التهابات استفاده کرد.
- از ابزارهای ایمنی مثل عصا و یا وسایل پشتیبانی میتوان استفاده کرد تا وزن بدن به طور متوازن تقسیم شود و باعث فشار اضافه بر زانو نشود.
- بعد از عمل جراحی، باید فیزیوتراپی جزء برنامه درمانی افراد باشد؛ زیرا در تمرینات فیزیوتراپی عضلات تقویت میشود و افزایش رنج حرکتی و بهبود تعادل رخ دهد و از التهابات کاسته شود.