تاثیر اضافه وزن در جراحی تعویض مفصل یکی از عوامل مهمی است که در موفقیت این جراحی و روند بهبودی بیمار نمایان خواهد شد و ملموس است. اضافه وزن باعث افزایش فشار بر مفاصل، به ویژه مفصل زانو و لگن میشود و در بسیاری از موارد، دلیل اصلی ساییدگی و تخریب تدریجی آنها است.
اما چالش اصلی زمانی آغاز میشود که فردی با وزن بالا نیاز به جراحی تعویض مفصل زانو پیدا میکند. افرادی که شاخص توده بدنی بالایی دارند، در دراز مدت با کوتاه شدن عمر مفصل مصنوعی روبرو میشوند زیرا به دلیل وزن بیش از حد، فشار بیشتری به مفصل جدید وارد میکنند.
در این مقاله، به بررسی دقیق چالشها و راهکارهای مرتبط با تاثیر اضافه وزن در جراحی تعویض مفصل پرداختیم.
نقش اضافه وزن در افزایش فشار روی مفاصل
اضافه وزن فشار زیادی بر مفاصل بدن، به ویژه مفاصل زانو، ران، لگن و کمر وارد میکند. هر یک کیلوگرم اضافه وزن به طور قابل توجهی بار اضافی بر این مفاصل وارد میآورد که موجب سرعت بخشیدن فرسایش و آسیب به غضروف ها و ساختارهای مفصلی میشود.
این فشار اضافی باعث التهاب، درد و مشکلات حرکتی میشود و در طول زمان به بروز مشکلات جدی مانند آرتروز و ساییدگی مفاصل منجر میگردد.
در نتیجه، افرادی که اضافه وزن دارند و دچار مشکلات مفصلی میشوند، به دلیل کاهش عملکرد مفاصل، به جراحی مانند تعویض مفصل یا جراحی های ترمیمی نیاز پیدا میکنند.
کاهش وزن فشار بر مفاصل را کاهش داده و در برخی موارد نیاز به جراحی را به تاخیر میاندازد یا از آن جلوگیری میکند. در هر صورت، مدیریت وزن و حفظ سلامت مفاصل، نقش حیاتی در پیشگیری از مشکلات جدی و جراحی های احتمالی دارد.
تاثیر اضافه وزن بر موفقیت جراحی تعویض مفصل
اضافه وزن تاثیر قابل توجهی بر موفقیت جراحی تعویض مفصل دارد. افراد با وزن اضافی با مشکلاتی مانند افزایش فشار روی مفصل جدید، بهبود طولانی تر زخم ها، خطر بالاتر عفونت و فشار بیشتر بر دستگاه قلبی عروقی مواجه میشوند. این موارد روند بهبودی را کند کرده و شانس موفقیت جراحی را کاهش میدهند.
✅فشار بیشتر بر مفصل جدید: اضافه وزن باعث میشود که مفصل تعویض شده به طور مداوم تحت فشار بیشتری قرار بگیرد، که منجر به فرسایش سریع مفصل مصنوعی و در نتیجه کاهش طول عمر آن میشود.
✅مشکلات مربوط به بهبود زخم: افراد با اضافه وزن با روند بهبودی طولانی و احتمال بالاتر عفونت های زخم مواجه میشوند، زیرا پوست اضافی مانع از اکسیژن رسانی و گردش خون مناسب به ناحیه جراحی میشود.
✅ریسک های قلبی و تنفسی: اضافه وزن خطر مشکلات قلبی و تنفسی را در حین جراحی افزایش میدهد، به خصوص در طول بیهوشی و دوران نقاهت بیشتر نمایان خواهد شد.
✅محدودیت در فیزیک و حرکات پس از جراحی: افزایش وزن توانایی فرد را برای انجام حرکات فیزیکی و فیزیوتراپی پس از جراحی محدود میکند که بهبود کامل و بازتوانی را دشوارتر میکند.
خطرات بیهوشی و عوارض جراحی در بیماران دارای اضافه وزن
افراد با اضافه وزن یا چاقی در معرض خطرات بیشتری هنگام انجام جراحی و بیهوشی قرار دارند. شاید برای شما سوال شود که این دو چه ارتباطی با هم دارند؟! اشخاص با وزن اضافی نسبت به داروهای بیهوشی حساسیت بیشتری دارند، زیرا چربی بیشتر در بدن بر نحوه توزیع داروها تاثیر میگذارد.
این مسئله خطرات بیهوشی را افزایش داده و نیاز به دوزهای خاص دارویی را تغییر میدهد. در بیماران چاق، احتمال بروز عفونت های زخم و التهاب پس از جراحی بیشتر است.
تجمع چربی در اطراف زخم ها جریان خون و اکسیژن رسانی به ناحیه را کاهش میدهد و این امر باعث میشود که زخم ها دیرتر بهبود یابند و بیشتر مستعد عفونت شوند.
همچنین مورد توجه است که افراد دارای اضافه وزن بیشتر در معرض لخته شدن خون پس از جراحی هستند، که منجر به آمبولی و دیگر مشکلات خطرناک میشود.
بیشتر بخوانید : علت برآمدگی نزدیک مفصل زانو
اضافه وزن و تأثیر آن بر زمان بهبودی پس از جراحی مفصل
اضافه وزن تاثیر منفی قابل توجهی بر زمان بهبودی پس از جراحی مفصل دارد. افراد با وزن اضافی روند بهبودی طولانی تری دارند، زیرا فشار اضافی بر مفصل جدید وارد میکنند که به افزایش التهاب و کاهش جریان خون در ناحیه جراحی منجر میشود.
همچنین، مشکلات حرکتی و کاهش توانایی انجام فیزیوتراپی به دلیل اضافه وزن، باعث میشود که فرد نتواند به سرعت به فعالیت های روزمره بازگردد. علاوه بر این، احتمال بروز عفونت های زخم و مشکلات تنفسی در این افراد بیشتر است که فرآیند بهبودی را پیچیده تر میکند. در نتیجه، کاهش وزن پیش از جراحی و مدیریت مناسب آن زمان بهبودی را کاهش داده و شانس موفقیت جراحی را افزایش میدهد.
ارتباط بین شاخص توده بدنی (BMI) و نتایج جراحی تعویض مفصل
شاخص توده بدنی یک عامل مهم در پیش بینی نتایج جراحی تعویض مفصل است. افراد با BMI بالا، به دلیل افزایش فشار بر مفاصل و مشکلات متابولیکی مرتبط با چاقی، با عوارض بیشتری مواجه میشوند. همچنین، شاخص توده بدنی بالا باعث افزایش خطر فرسایش زودرس مفصل مصنوعی و نیاز به جراحی های ترمیمی در آینده میشود. از سوی دیگر، افرادی که BMI پایین تری دارند، با نتایج بهتری از جراحی مانند کاهش درد، بهبود حرکت و تسریع در روند بهبودی رو به رو میشوند.
بیشتر بخوانید : جراحی آرتروسکوپی
چالشهای فنی جراحی مفصل در بیماران دارای اضافه وزن
چالش های جراحی مفصل در بیماران دارای اضافه وزن به طور قابل توجهی پیچیده تر از بیماران با وزن نرمال خواهد بود.
یکی از بزرگترین چالش ها، دسترسی به مفصل مورد نظر برای جراحی است. در افراد چاق، بافت چربی اضافی دسترسی جراح به ناحیه عمل را سخت تر میکند و این موضوع باعث افزایش مدت زمان جراحی و پیچیدگی های آن میشود.
همچنین، پوشش بافت نرم در ناحیه مفصل دقت جراحی را کاهش میدهد، که نیاز به دقت بیشتری در برش ها و جای گذاری مفصل مصنوعی دارد.
همانطور که دانستید یکی دیگر از چالش ها برای تعویض مفصل در افراد چاق، مقاومت بیشتر بدن به داروهای بیهوشی است، زیرا چربی اضافی بر نحوه جذب داروهای بیهوشی تاثیر میگذارد و این مسئله خطرات بیهوشی را افزایش میدهد.
مراقبت های بعد از عمل زانو
تأثیر کاهش وزن قبل از جراحی بر موفقیت درمان
کاهش وزن قبل از جراحی تاثیر زیادی بر موفقیت درمان و نتایج جراحی مفصل دارد. کاهش وزن به کاهش فشار اضافی بر مفصل آسیب دیده کمک میکند و در نتیجه، ریسک عوارضی مانند عفونت، التهاب و آسیب به مفصل مصنوعی کاهش مییابد.
همچنین، افرادی که قبل از جراحی وزن خود را کاهش میدهند، دوره بهبودی کوتاهتری خواهند داشت، زیرا بدنشان از توانایی بهبودی سریع تری برخوردار است و فعالیت های فیزیوتراپی را بهتر انجام میدهند. کاهش وزن همچنین خطرات بیهوشی و مشکلات قلبی تنفسی را که در بیماران چاق بیشتر است، کاهش میدهد.
اضافه وزن و خطر لخته شدن خون پس از تعویض مفصل
اضافه وزن خطر لخته شدن خون پس از جراحی تعویض مفصل را به طور قابل توجهی افزایش میدهد.اگر بخواهیم تاثیر اضافه وزن در جراحی تعویض مفصل را بگوییم، افرادی که اضافه وزن دارند، به دلیل کاهش فعالیت بدنی و فشار اضافی بر رگ ها و جریان خون، بیشتر در معرض ترومبوز وریدی عمقی و آمبولی ریه قرار میگیرند.
چربی اضافی در بدن جریان خون را کاهش داده و احتمال تجمع لخته ها در رگ ها را بالا میبرد. این لخته ها در صورت حرکت به ریه ها خطرات جانی جدی به همراه دارند. همچنین، بیماران چاق با مشکلات تنفسی و قلبی بیشتری روبهرو هستند که این مسائل نیز خطر لخته شدن خون را تشدید میکند.